Kinderservicecentrum Mercator te Amsterdam

De context
Stadsdeel de Baarsjes in Amsterdam West heeft de gelegenheid gekregen met Europese subsidiegelden een vernieuwend project te realiseren. Kinderservice-centrum Mercator is een combinatie van kinderopvang en scholing van ouders, met name moeders, teneinde te participeren in de arbeidsmarkt. Via een Europese aanbesteding heeft de welzijnsorganisatie Alcides de opdracht gekregen het project te ontwikkelen en te exploiteren.

De bestaande situatie
Aan de Vespuccistraat is een bestaand pleintje, vroeger als marktterrein in gebruik. Het stadsdeel heeft aan dit pleintje, op de kop van een bouwblok, een 8-tal oude winkelpanden ter beschikking om de vestiging te realiseren. De winkels zijn totaal uitgeleefd en het achterterrein volledig overbouwd. De constructie van de panden, van een soort brosse beton, is erg kwetsbaar, en nieuwe doorbraken zijn niet gewenst. Een derde restrictie was het welstandsbeleid, dat gericht is op een duidelijke stedenbouwkundige kwaliteit, met name het zoveel mogelijk herstellen van de architectuur van de Amsterdamse school.

De opdracht
Binnen dit kader is ons als architect gevraagd een kinderservice-centrum te ontwerpen, bestaand uit twee groepen kinderdagverblijf, één groep voor flexibele kinderopvang en één groep voor naschoolse opvang, met daarbij een informatiebalie en een 'theehuis' voor de 'lerende' ouders

Het plan
De structuur van de winkelpanden is bewaard. De ruimten zijn gegroepeerd aan twee entrees. Rond één entree bevinden zich de groepen van het kinderdagverblijf en de 2e entree is voor de volwassenen en de grotere kinderen van de naschoolse opvang. Toegevoegd is het meest kenmerkende van de verbouwing, de SERRE. Deze serre in de tuin aan de achterzijde, georiënteerd op het westen, verbindt alle ruimten aan elkaar, is extra speelruimte voor de kinderen en is de overgang tussen het spelen buiten en binnen. Door de schuifdeuren open te zetten ontstaat een extra grote beschutte buitenspeelruimte. Deze vrolijke lichte ruimte en kinderwereld heeft ook een positieve uitstraling op het binnenterrein van de omliggende verouderde woningen.
Voor de buitenspeelruimte van de wat oudere kinderen is een speelplaats op het openbare plein aan de voorzijde voorzien, die ook gebruikt kan worden door de omwonende kinderen.

Door dubbelgebruik van ruimten is ruimtewinst gehaald. En door markering van plekken worden de gebruikers uitgedaagd. Met kleurvlakken in de vloerbedekking en de lambrizering worden plekken benadrukt. Met de verlichting worden plekken extra uitgelicht, zoals bij het podium en in de overgangen van ruimten, bijvoorbeeld de overgang bij de dubbele deuren tussen de 2 groepen.

Het ontwerp van het interieur is opgevat als één geheel. Er is een beperkt aantal kleuren gekozen, die een vrolijke maar ook stijlvolle sfeer maken. De verlichting is met veel zorg geselecteerd. In de omlopende gangen zijn beweegbare armaturen aangebracht die plafond dan wel wand of vloer kunnen aanlichten.

Het ontwerpproces
Het meest opvallende aan het proces was het hoge tempo, binnen 14 maanden van de eerste schets tot en met de oplevering. Het was een traject van continue intensief doorwerken voor alle betrokkenen. Na de feestelijke opening door de politici is het aan Alcides om het concept te verwezenlijken.